close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

PL153734B1

код для вставкиСкачать
RZECZPOSPOLITA OPIS PATENTOWY
153 734
POLSKA
Patent dodatkowy
do patentu nr
Int. Cl.5 CI8M169/02
Zgłoszono:
88 04 28 (P.272162)
Pierwszeństwo
CZTTE11U
G GÓ LIL
URZĄD
PATENTOWY
RP
Zgłoszenie ogłoszono:
89 10 30
Opis patentowy opublikowano: 1991 10 31
Twórcywynalazku: Franciszek Steinmec, Tomasz Szczurek
Uprawniony z patentu: Instytut Technologii Nafty im. Prof. Stanisława Piłata,
Kraków (Polska)
Olej do obróbki metali skrawaniem
Przedmiotem wynalazku jest olej przeznaczony jako materiał smarujący do procesu obróbki
metali skrawaniem, a zwłaszcza stali.
Zadaniem środków smarowych stosowanych w procesach obróbki skrawaniem jest smarowa¬
nie powierzchni skrawanej dla zmniejszania tarcia między wiórem, a narzędziem skrawającym,
chłodzenie dla odprowadzenia ciepła wytworzonego w czasie procesu skrawania, spłukiwanie wiór
i odprowadzanie ich ze strefy skrawania.
Środki do obróbki skrawaniem najczęściej kompozycję oleju naftowego, dodatków poprawia¬
jących własności smarne, inhibitorów korozji, inhibitorów starzenia, inhibitorów pienienia,
dodatków zwiększających przyczepność, dodatków zmniejszających tworzenie mgły olejowej,
dodatków zagęszczających.
W procesie wytwarzania środków smarowych do obróbki metali skrawaniem powszechnie
stosowane są tłuszcze roślinne i zwierzęce, kwasy tłuszczowe, zawierające 12 do 22 atomów węgla w
cząsteczce otrzymane z tłuszczów naturalnych lub na drodze syntetycznej oraz produkty chemi¬
cznego przetworzenia tłuszczów i kwasów tłuszczowych. Tłuszcze roślinne i zwierzęce, kwasy
tłuszczowe, amidy kwasów tłuszczowych stosowane są w olejach do obróbki metali skrawaniem w
celu polepszenia własności smarnych, przeciwkorozyjnych,jako składniki zagęszczające i stabilizu¬
jące kompozycję. Produkty reakcji siarki, chloru lub siarki i chloru z tłuszczami, kwasami tłu¬
szczowymi i estrami kwasów tłuszczowych stosowane są jako dodatki smarne zwiększające
wytrzymałość filmu smarowego w warunkach dużych nacisków na obrabiane powierzchnie.
Znane z opisów patentowych RP 137999 i 138001 oleje do obróbki metali skrawaniem
zawierają 2 do 15 części masowych siarkowanych nieskocząsteczkowych oligomerów propylenu
lub 1 do 10 części masowych siarkowanej terpentyny, 0,5 do 9 części masowych chlorowanych
węglowodorów n-parafinowych, 2 do 30 części masowych olejów tłuszczowych, 0,5 do 4 części
masowych alkiloarylosulfonianów metali ziem alkalicznych i/lub amoniowych, do 0,6 części
masowych alkilowanych fenoli, do 0,6 części masowych akilonaftalenów i do 0,01 części masowych
olejów polimetylosiloksanowych, oraz do 94 części masowych oleju naftowego o lepkości poniżej
90 mm2/s w temperaturze 50°C. Stwierdzono, że można otrzymać oleje do obróbki metali skrawa-
2
153 734
niem przy wykorzystaniu pozostałości podestylacyjnej, powstającej jako produkt uboczny w
procesie oddestylowania alkoholi tłuszczowych z mieszaniny poreakcyjnej po uwodornieniu kwa¬
sów tłuszczowych do alkoholi tłuszczowych.
Olej do obróbki metali, według wynalazku, zawiera: 1 do 35 części masowych pozostałości
podestylacyjnej o liczbie kwasowej poniżej 5 mg KOH/g, liczbie zmydlenia 10-80 mg KOH/g,
liczbie hydroksylowej 20-120 mg KOH/g i liczbie jodowej 5-65 g J2/100g powstającej w procesie
oddestylowania alkoholi tłuszczowych, zawierających do 22 atomów węgla w cząsteczce z miesza¬
niny poreakcyjnej po uwodornieniu kwasów tłuszczowych do alkoholi tłuszczowych i oddzieleniu
katalizatora, do 60 części masowych tłuszczów roślinnych i/lub zwierzęcych o liczbie kwasowej
poniżej 10 mg KOH/g, liczbie zmydlenia 180-210 mg KOH/g i liczbie jodowej poniżej 140 g
J2/IOO g, 5 do 92 części masowych olejów naftowych o lepkości w temperaturze 50°C 4-170 mmVs,
temperaturze zapłonu powyżej 130°C i pozostałości po koksowaniu poniżej 1% i 0,2 do 25 części
masowych znanych dodatków stosowanych do komponowania olejów do obróbki metali
skrawaniem.
Pozostałość podestylacyjna zawiera wysokocząsteczkowe alkohole, estry kwasów tłuszczo¬
wych i alkoholi wysokocząsteczkowych, wysokocząsteczkowe kwasy tłuszczowe, węglowodory
oraz substancje niezidentyfikowane. Wchodzące w skład kompozycji tłuszcze roślinne i zwierzęce
stanowią glicerydy nasyconych i nienasyconych kwasów tłuszczowych zawierających 12 do 22
atomów węgla w cząsteczce. Korzystne jest stosowanie tłuszczów ciekłych takich jak: olej rzepa¬
kowy, olej sojowy, olej słoneczenikowy, oleje rybie. Stosowane oleje naftowe stanowią destylaty,
rafinaty i/lub hydrorafinaty uzyskane w trakcie przeróbki frakcji olejowych z procesu destylacji
ropy naftowej.
Jako znane dodatki do komponowania olejów do obróbki metali skrawaniem stosuje się
dodatki: podwyższające wytrzymałość filmu smarowego, inhibitory korozji, inhibitory starzenia,
inhibitory pienienia, dodatki zwiększające przyczepność, dodatki zmniejszające tworzenie mgły
olejowej. W grupie dodatków podwyższacjących wytrzymałość filmu samrowego korzystne jest
stosowanie: siarkowanych tłuszczów, siarkowanych estrów metylowych kwasów tłuszczowych,
siarkowanej terpentyny, siarkowanych oligomerów propylenu i chlorowanej parafiny.
Olej do obróbki metali według wynalazku posiada dobre własności obróbkowe i właściwości
zabezpieczania obrabianych elementów stalowych przed korozją.
Stwierdzono, że pozostałość po destylacji alkoholi tłuszczowych wpływa na zwiększenie
oddziaływania w oleju dodatków smarnych: tłuszczów, dodatków siarkowych, dodatków chloro¬
wych. Pozostałość po destylaji alkoholi spełnia również funkcję dodatku zagęszczającego, zwięk¬
szającego przyczepność i zmniejszającego tworzenie mgły olejowej.
Wykorzystanie do produkcji oleju do obróbki metali skrawaniem taniego produktu ubo¬
cznego jakim jest pozostałość podestylacyjna alkoholi, pozwala na wydatne obniżenie kosztów
wytwarzania.
Przykład I. W temperaturze 60°C miesza się 69,78 części masowych oleju naftowego
maszynowego, 18,00 części masowych pozostałości podestylacyjnej alkoholi, 6,00 części masowych
chloroparafiny o zawartości chloru 41,2%, 4,00 części masowych oleju rzepakowego, 2,00 części
masowych siarkowanej terpentyny o zawartości siarki 35,6%, 0,20 części masowych styrenowanego krezolu jako inhibitora starzenia, 0,02 części masowych oleju polimetylosiloksanowego jako
dodatku przeciwpiennego. Stosowano olej naftowy o własnościach: lepkość 28,3 mm2/s w tempe¬
raturze 50°C, temperatura zapłonu 195°C, temperatura krzypnięcia -12°C, pozostałość po kokso¬
waniu 0,1%.
Pozostałość po destylacji alkoholi tłuszczowych otrzymano w wyniku oddestylowania pod
obniżonym ciśnieniem alkoholi zawierających w cząsteczce do 22 atomów węgla z produktu
uwdornienia mieszaniny kwasów tłuszczowych pochodzenia roślinnego i zwierzącego do alkoholi i
odfiltrowania katalizatora. Własności pozostałości podestylacyjnej: - lepkość 16,6 mm2/s w tempe¬
raturze 100°C, temperatura zapłonu 171°C, temperatura krzepnięcia + 16°C, liczba kwasowa
0,7 mg KOH/g, liczba zmydlenia 29,7 mg KOH/g, liczba hydroksylowa 83,4 mg KOH/g, liczba
jodowa 53 g J2/100g, zawartość zanieczyszczeń mechanicznych 0,004% masowych. Otrzymano
olej do obróbki skrawaniem stali stopowych szczególnie austenitycznych.
153 734
3
Przykład II. Zmieszano 89,48 części masowych oleju naftowego o lepkości 7,9mm2/s w
temperaturze 50°C, temperaturze zapłonu 148°C i pozostałości po koksowaniu 0,05%, 8,00 części
masowych pozostałości po destylacji alkoholi tłuszczowych o własnościach jak w przykładzie I,
2,00 części masowych oleju rzepakowego, 0,50 części masowych styrenowanego krezolu jako
inhibitora starzenia i 0,02 części masowych oleju polimetylosiloksanowego jako dodatku przeciwpiennego. Otrzymano olej do skrawania stali i metali nieżelaznych przeznaczony do stosowania w
operacjach toczenia, wiercenia, frezowania, gwintowania.
Zastrzeżenie patentowe
Olej do obróbki metali skrawaniem, znamienny tym, że zawiera 1 do 35 części masowych
pozostałości podestylacyjnej o liczbie kwasowej poniżej 5 mg KOH/g, liczbie zmydlenia 10-80 mg
KOH/g, liczbie hydroksylowej 20-120 mg KOH/g i liczbie jodowej 5-65 g J2/100g, powstającej w
procesie oddestylowania alkoholi tłuszczowych, zawierających do 22 atomów węgla w cząsteczce, z
mieszaniny poreakcyjnej po uwodornieniu kwasów tłuszczowych do alkoholi tłuszczowych i
oddzieleniu katalizatora, do 60 części masowych tłuszczów roślinnych i/lub zwierzęcych o liczbie
kwasowej poniżej 10 mg KOH/g, liczbie zmydlenia 180-210 mg KOH/g i liczbie jodowej poniżej
140 mg KOH/g, 5 do 92 części masowych olejów naftowych o lepkości w temperaturze 50°C 4 do
170 mm2/s, temperaturre zapłonu powyżej 130°C i pozostałości po koksowaniu poniżej 1% i 0,2 do
25 części masowych znanych dodatków stosowanych do komponowania olejów do obróbki metali
skrawaniem.
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
2
Размер файла
397 Кб
Теги
pl153734b1
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа