close

Вход

Забыли?

вход по аккаунту

?

684 meirhanova g.s. buhgalterlik esep teoriyasi

код для вставкиСкачать
Қазақстан Республикасы білім және министрлігі
С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті
Колледж
Экономикалық пәндік комиссиясы
БУХГАЛТЕРЛІК ЕСЕП
БОЙЫНША ЕСЕПТЕР ЖИНАҒЫ
Колледжінің оқушыларға арналған Бухгалтерлік есеп пәнінін
тәжірибиелік есебінің жинағы
күндізгі оқу бөлімі
Павлодар
УДК 657(076.5)
ББК 65.052я7
Б87
С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университетінің
ғылыми кеңесінің шешімімен ұсынылған
Пікір жазған:
Экономикалық ғылыми кандидаты Хисматулин Р.А.
Құрастырған Г.С. Меирханова
Б87 Бухгалтерлік есеп теориясы бойынша есептер жинағы. –
Павлодар, 2007. – 37 б.
Бухгалтерлік есеп пәні бойнша есеп жинағында колледжінің
негізінде оқитын оқушыларға арналған бухгалтерлік есеп пәні
бойынша есептер берілген. Бухгалтерлік есеп пәні бойынша есеп
жинағы жұмыс бағдарламасы бойынша жасалынған.
УДК 657(076.5)
ББК 65.052я7
 Меирханова Г. С., 2007
 С. Торайғыров атындағы Павлодар мемлекеттік университеті, 2007
2
Түсінік хат
Бүгінде бухгалтерлік есебі басқару жүйесінде ең басты бір орын
алады. Ол кәсәпорынның қаржылық жағдайын сипаттап және
басқарушылық шешімді қабылдау үшін негіз бола отырып, тұтынуды,
таратуды, айналысты және басқа да өндіріс процесін шынайы көрсетіп
береді. Қазақстан Республикасының бухгалтерлік есебі Халқаралық
Бухгалтерлік Есеп Стандарттарында және субъектілердің қаржылықшаруашылық қызметіндегі бухгалтерлік есеп шоттарының Бас есеп
жоспарында бекетілген жалпы қағидалары мен ережелерінің негізінде
құрылады жіне ол бүкіл алынған ақпараттарды пайдаланушылардың
талабына, қызметтің құрылымына, ұйымның нысанына, айрықша
ерекшелігіне есептің сәйкес келуін қамтамасыз етеді.
Осы бухгалтерлік есеп бойынша есептер жинағында «Салық
ісі», «Қаржы жіне несие», «Бухгалтерлік есеп және аудит»
мамандығы Қазақстан Республикасының Мемлекеттік жалпыға
міндетті орта кәсіптік білім стандартына сәйкес әзірленген.
Осы бухгалтерлік есеп бойынша есептер жинағында бес
бөлімнен тұрады:
«Кассадағы қолма – қол ақшаның есебі», «Банктегі есеп
айырысу шотындағы есебі», «Сатып алушылармен және
тапсырушылармен есеп айырысу есебі», «Жабдықтаушылармен және
мердігерлермен есеп айырысу есебі», «Еңбек ақы бойынша есеп
айырысу».
Оқу есептер жинағында бірінші бөлімінде кассадағы қолма қол
ақша қаражаттағы шаруашылық операциялары бойынша Халқаралық
Бухгалтерлік Есеп Стандарт сәйкес негізіңде теориялық алған білімді
тәжірибиеде бекітеді.
Оқу есептер жинағында екінші
бөлімінде субъектінің
шаруашылық операцияларының банктегі есеп ағымдағы шоты
бойынша корреспонденцияларын құрастыру, алғашқы құжаттарын
толтыруды, олардың шот-корреспонденциялар арқылы регистрлерді
толтыру бойынша теориалық алған білімді бекіту үшін тапсырмалары
берілген.
Үшінші бөлімінде субъектінің шаруашылық операцияларының
сатып алушылармен және тапсырушылармен есеп айырысу шоты
бойынша корреспонденцияларын құрастыру, алғашқы құжаттарын
толтыруды, олардың шот-корреспонденциялар арқылы регистрлерді
толтыру бойынша теориалық алған білімді бекіту үшін тапсырмалары
берілген.
3
Төртінші бөлімінде субъектінің шаруашылық операцияларының
шоты жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысу есебі
бойынша корреспонденцияларын құрастыру, алғашқы құжаттарын
толтыруды, олардың шот-корреспонденциялар арқылы регистрлерді
толтыру бойынша теориалық алған білімді бекіту үшін тапсырмалары
берілген.
Бесінші бөлімінде субъектінің шаруашылық операцияларының
шоты Еңбек ақы бойынша есеп айырысу
есебі бойынша
корреспонденцияларын құрастыру, алғашқы құжаттарын толтыруды,
олардың шот-корреспонденциялар арқылы регистрлерді толтыру
бойынша теориалық
алған білімді бекіту үшін тапсырмалары
берілген.
4
1 Бөлім Кассадағы қолма – қол ақшаның есебі
1.1 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) кассадағы қолма – қол ақшаның шаруашылық операциялары
бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) айналым дебит және айналым кредит анықтау;
3) айдың аяғындағы соңғы қалдығын анықтау.
Есеп орындау үшін берілгені
Кассадағы ақша қаражаттарының қозғалысы 1010 «ұлтық
валютадағы кассадағы ақша қаражаттары» шоттары арқылы
жүргізіледі. Бұл шот активтік. Дебит және кредит бойынша кесте 1.1
бойынша көрсетіледі.
Кесте 1.1 – кассадағы қолма – қол ақша қражаттарының қозғалысы
Дебит бойынша
Есептік
кезеңі
бойынша
бастапқы қалдық
Кассаға ақша қаражаттары
түскен кезде:
– ағымдағы шотынан;
– арнайы банктегі шотынан;
– сатылған тауар үшін сатып
алушылардан түскен сомасына;
– сатып алушылардан алынған
аванстың түскен сомасына;
– ұсалынбаған есеп
тұлғаларынан түскен сомасына;
– займ және банктегі несие
түскен сомасына.
Кредит бойынша
Кассадан ақша қаражаттары
аударылған кезде:
– еңбекақы төленген сомасына;
– есеп тұлғаға берген сомасына;
– ағымдағы шотына аударған
сомасына;
– тауарларды сатып алынған
сомасына;
– жабдықтаушыларға
қарыздарын төлеген
сомасына;
– займ және банктегі несиені
қайтарылған сомасына.
Есептік кезеңі бойынша соңғы
қалдық
5
Кесте 1.2 – кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операцияларының мазмұны
Күні
Шаруашылық
операцияларының мазмұны
Сома ДТ К
Т
мың.
теңге
1
2
3
Бастапқы қалдық
4
5
5
1.09.07
Кассаға есеп айырысу шотынан ақша 10000
қаражаттары
еңбекақы төлеу үшін
түсті.
5.09.07
ЖШС «Асия» фирмасынан қызмет
жасаған үшін ақша қаражаттар түсті
650
11.09.07 Кассадан есеп тұлғаға, кәсіпорынға құрал
–жабдықтарды сатып алу үшін ақша
қаражаттары берілді
450
15.09.07 Кассаға есеп тұлғадан ұсталынбаған ақша
қайтарылды
120
18.09.07 ЖШС “Мирас” фирмасынан сатып
алынған тауар үшін ақша қаражаттары
түсті
230
19.09.07 Самировқа П. И. іс сапарға бару үшін
ақша қаражаттары кассадан бөлінді
80
20.09.07 Кассаға ЖШС “Аксунқар” фирмасынан
аванс түсті
35
23. 09.07 Кассадан ЖШС
аванс аударылды
40
“Мирас”
фирмасына
25.09.07 Кассадан жұмыскерлерге еңбек ақысың 60000
төледі
Айналым дебит және айналым кредит
Айдың аяғындағы соңғы қалдық
?
?
6
?
1.2 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) кассадағы қолма – қол ақшаның шаруашылық операциялары
бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) айналым дебит және айналым кредит анықтау;
3) айдың аяғындағы соңғы қалдығын анықтау.
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 1.3 – кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операцияларының мазмұны
Күні
Шаруашылық
операцияларының мазмұны
Сома
Бастапқы қалдық
1
6
2
3
1.09.07 ЖШС «Акжол» фирмасынан қызмет
жасаған үшін ақша қаражаттар түсті
750
ЖШС «Асия» фирмасынан қызмет
5.09.07 жасаған үшін ақша қаражаттар түсті
450
Ағымдағы шотынан № 245 чек бойынша
11.09.0 ақша қаражаттары түсті
7
600
Кассаға қысқа мерзімдегі банктегі несие
15.09.07 түсті
120
Кассадан
бюджетке
18.09.07 аударылды
салығы
23
Хасеновқа
Р.Т.
кәсіпорынға
құрал
19.09.07 жабдықтарды сатып алу үшін ақша
қаражаттары кассадан бөлінді
45
Кассадан
ЖШС
“Аксунқар”
20.09.07 фирмасынатауар үшін ақша қаражаттары
аударылдыі
35
Кассаға ЖШС “Мирас” фирмасынан аванс
түсті
40
23.
09.07
ДТ К
Т
көлік
7
4
5
1.3 кестенің жалғасы
1
2
3
Кассадан қысқа мерзімді банктегі несие
25.09.07 қайтарылды
5
?
?
120
Айналым дебит және айналым кредит
Айдың аяғындағы соңғы қалдық
4
?
1.3 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) кассадағы қолма – қол ақшаның шаруашылық операциялары
бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операциялары бойынша кіріс ордерді және шығыс ордерді толтыру;
3) кіріс ордер және шығыс ордер бойынша касса кітабін 1.09.07
– ден бастап 15.09.07 – дейін толтыру;
4) касса кітабі бойынша № 1 журнал – ордерді және ведомосын
толтыру.
Есеп орындау үшін берілгені:
– Кәсіпорындағы атауы: ЖШС «Наурыз»;
– РНН 600700000000;
– Кәсіпорындағы мекен – жайы: 050096, Қазақстан, Павлодар
қаласы, Кутузова көшесі, үй 256;
– Кәсіпорындағы шуғылданатын шаруашылығы: құрал –
жабдықтардың және ғимараттардың жөндеу қызмет көрсетеді;
– Меншігінің формасы: жеке меншік;
– Кәсіпорындағы директоры: Исаев С. А.
– Кәсіпорындағы бас бухгалтері: Асқаров Р.С.
– Кәсіпорындағы кассир: Сулейменова Р.С.
8
Кесте 1.4 – кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операцияларының мазмұны
Күні
1
Шаруашылық
операцияларының мазмұны
2
163071
№1 ШКО бойынша Исаевқа С.А.
шаруашылық құралдарды алу үшін ақша
берілді
5.09.07 №1 ККО бойынша ЖШС “Тоғжан”
фирмасынан қызметті сатып алынған
үшін ақша қаражаттары түсті
7.09.07
теңге
3
Бастапқы қалдық
1.09.07
Сома
№2
ККО
бойынша
Исаев
С.А.
ұсталынбаған есеп ақшаларды кассаға
қайтарылды
9.09.07 №2 ШКО бойынша Исаевқа С.А.
шаруашылық құралдарды алу үшін ақша
берілді
7000
23600
415
15000
10.09.07 №3 ККО бойынша № 0125960 чек
бойынша ағымдағы шотынан ақша түсті 120000
11.09.07 №3 ШКО бойынша Исаевқа С.А. 130000
шаруашылық құралдарды алу үшін ақша
берілді
12.09.07 №4 ККО бойынша ЖШС “Аксунқар”
фирмасынан қызмет үшін ақша түсті
50000
12. 09.07 №5 ККО бойынша Кассаға ЖШС 23900
“Мирас” фирмасынан сатып алынған
тауар үшін ақша түсті
15.09.07 №6 ККО бойынша Кассаға ЖШС “Бота” 10000
фирмасынан сатып алынған тауар үшін
ақша түсті
9
К
Д Т
Т
4
5
1.4 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) кассадағы қолма – қол ақшаның шаруашылық операциялары
бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
5) кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операциялары бойынша кіріс ордерді және шығыс ордерді толтыру;
6) кіріс ордер және шығыс ордер бойынша касса кітабін
16.09.07 – ден бастап 30.09.07 – дейін толтыру;
7) касса кітабі бойынша № 1 журнал – ордерді және ведомосын
толтыру.
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 1.5 – кассадағы қолма – қол ақша есебінің шаруашылық
операцияларының мазмұны
Күні
Шаруашылық операцияларының
мазмұны
1
2
Сома
теңге
3
Бастапқы қалдық
238996
№7 ККО бойынша № 0125961 чек
16.09.07 бойынша ағымдағы шотынан ақша
түсті
№4 ШКО бойынша Ибраевқа С.А. іс саарға
16.09.07 бару үшін ақша есепке кассадан берілді
300000
44000
№5 ШКО бойынша, № 1 төлем ведомосы
20.09.07 бойынша
кассадан
қыркүйек
айдың 245325
еңбекеқысы жұмыскерлерге төленді
№6 ШКО бойынша ЖШС “Жансая”
23.09.0 фирмасына алынған аванс қайтарылды
50000
7
№8 ККО бойынша № 0125962 чек бойынша
24.09.07 ағымдағы шотынан ақша түсті
300000
№7 ШКО бойынша кассадан ЖШС “Артур” 299238
30.09.07 фирмасына тауар үшін ақша қаражаттары
аударылды
10
К
Д Т
Т
4
5
2 Бөлім Банктегі есеп айырысу шотындағы есебі
2.1 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) айналым дебит және айналым кредит анықтау;
3) айдың аяғындағы соңғы қалдығын анықтау.
Есеп орындау үшін берілгені
Ағымдағы шотынын ақша қаражаттарының қозғалысы 1040
«ұлтық валютадағы ағымдағы банктегі ақша қаражаттары» шоттары
арқылы жүргізіледі. Бұл шот активтік. Дебит және кредит бойынша
кесте 2.1 бойынша көрсетіледі.
Кесте 2.1 – Ағымдағы шотынын ақша қражаттарының қозғалысы
Дебит бойынша
Кредит бойынша
Есептік
кезеңі
бойынша
бастапқы қалдық
Ағымдағы
шотына
ақша Ағымдағы шотынан ақша
қаражаттары түскен кезде:
қаражаттары
аударылған
кезде:
– кәсіпорындағы кассасынан;
– меншік капиталына салынатын
кезде;
– сатылған тауар үшін сатып
алушылардан түскен сомасына;
– сатып алушылардан алынған
аванстың түскен сомасына;
– займ және банктегі несие түскен
сомасына;
– басқаларынан түскен сомасына.
–
–
–
–
–
–
–
Есептік кезеңі бойынша соңғы
қалдық
11
Кәсіпорындағы касасына;
банктегі комиссия сомасына;
ағымдағы шотына аударған
сомасына;
бюджетке салқ төленген сомасына;
жабдықтаушылардың шот –
фактурасын төленген сомасына;
займ және банктегі несиені
қайтарылған сомасына;
жұмыскерлерге арнайы шоттарына
еңбекақыны аударылған сомасына.
Кесте 2.2 – банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операцияларының мазмұны
Шаруашылық операцияларының
мазмұны
1
Сома
ДТ КТ
2
3
4
?
?
Бастапқы қалдық
12000
Кассадан есеп айырысу шотына ақша қаражаттар
түсті.
93000
Есеп айырысу шотына ЖШС “Артур”
фирмасынан сатылған өнім үшін төлемі түсті
100000
Есеп айырысу шотынан ЖШС “Венера”
фирмасына қызмет жасаған үшін аванс берілді
9000
Есеп айырысу шотынан кассаға жұмыскерлерге
еңбек ақы төлеу ұшін ақша аударды
80000
Есеп айырысу шотынан зейнет ақы төленді
8000
Есеп айырысу шотынан бюджетке жер салығы
төленді
7000
Айналам дебит және айналым кредит
Айдың аяғындағы соңғы қалдық
?
2.2 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) айналым дебит және айналым кредит анықтау;
3) айдың аяғындағы соңғы қалдығын анықтау.
12
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 2.3 – банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операцияларының мазмұны
Шаруашылық операцияларының
мазмұны
Сома
ДТ КТ
Бастапқы қалдық
200000
???
93000
104 1010
0
???
100000
104 1250
0
Есеп айырысу шотына ұзақ мерзімді банктегі
несие түсті
900000
Сатып алушылардан сатып алынған тауар үшін 80000
ақша түсті
Есеп айырысу шотынан бюджетке көлік
салығы төленді
7000
Айналым дебет және айналым кредит
Айдың аяғындағы соңғы қалдық
?
?
?
2.3 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша типтік корреспонденттік шоттарын
құрастыру.
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 2.4 – банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операцияларының мазмұны
Шаруашылық операцияларының мазмұны
1
Кәсіпорындағы кассасынан есеп айырысу шотына
13
ДТ
КТ
2
3
2.4 кестенің жалғасы
1
2
3
ақшалай түрде ақша қаражаттары еңгізілді
Есеп айырысу шотына жолдағы ақша қаражаттары
еңгізілді
Жабдықтаушылармен есеп айырысу шотына артық
төленген ақша қаражаттары қайтарылды
Сатып алушылардан есеп айырысу шотына ақша
қаражаттары еңгізілді
Есеп айырысу шотына банктегі несие еңгізілді
Есеп айырысу шотына есеп тұлғанын ұсталынбаған
ақша қаражаттары түсті
Есеп айырысу щотынан кассаға шаруашылық ?
құралдарды сатып алу үшін ақша қаражаттары
аударылды
?
Есеп айырысу шотынан банктегі несие қайтарылды
Жабдықтаушыларға тауар үшін ақша аударылды
Есеп айырысу
төленген кезде
шотынан
бюджетке
салықтары
2.4 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) банктегі әр бір күндік шаруашылық операциялары бойынша
есептік көшермесін толтыру;
3) ағымдағы шотынан түскен есептік көшермесі бойынша №2
журнал ордерді және ведомосты толтыру.
14
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 2.5 – банктегі есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операцияларының мазмұны
Есеп күні
тік
көш
ірме
сі
1
2
Шаруашылық операцияларының Сома
мазмұны
3
4
№
42
01.09.07
ЖШС “Жансая” фирмасынан
қызмет сатып алынған үшін
алдынала аванс төлемі түсті
№
42
01.09.06
ЖШС «Аида» фирмасынан қызмет 50000
сатып алынған үшін алдынала
аванс төлемі түсті
№43 04.09.06
ЖШС «Аксункар» фирмасынан 50000
телефон-факс үшін төлемі түсті
№
43
04.09.06
ЖШС “Артур” фирмасынан қызмет 50000
сатып алынған үшін алдынала
аванс төлемі түсті
№
43
04.09.06
ЖШС “ Тоғжан” фирмасынан осы 10000
айда қызметті сатып алынған үшін
ақшалай төлемі түсті
№
44
05.09.06
Кассадан ағымдағы шотына ақша 500000
түсті
№
44
05.09.06
ЖШС
“Макпал”
фирмасынан 36900
ксрокс үшін ақшалай төлемі түсті
№
44
05.09.06
Есп айырысу шотынан
жабдықтаушыларға аударылды
тауар үшін
№4
4
05.09.06
ЖШС “Әділ” фирмасына жалға алу 50000
үшін төлемі аударылды
№
44
05.09.06
Аудару үшін банктегі комиссиясы
15
50000
500
350
Д К
Т Т
5
6
2.5 кестенің жалғасы
1
2
3
4
№
44
05.09.06
Есеп айырысу шотынан зейнет ақы
қорына №42,43 төлем тапсырма
бойынша төлемі аударылды
27158
№
44
05.09.06
Аудару үшін банктегі комиссиясы
3192
№
45
06.09.06
ЖШС “ Бота” фирмасынан осы 10000
айда қызметті сатып алынған үшін
ақшалай төлемі түсті
№
45
06.09.06
ЖШС
«Артур»
фирмасынан 58000
телефон-факс үшін төлемі түсті
№
45
06.09.06
Кассаға есеп айырысу шотынан 176300
ақша түсті
№
46
06.09. 06 Ақша аудару
комиссиясы
үшін
банктегі 600
№47 10.09.06
ЖШС «Аксункар» фирмасынан 2350
телефон-факс үшін төлемі түсті
№
47
10.09.06
ЖШС “Артур” фирмасынан қызмет 35000
сатып алынған үшін алдынала
аванс төлемі түсті
№
47
10.09.06
ЖШС “ Тоғжан” фирмасынан осы 45000
айда қызметті сатып алынған үшін
ақшалай төлемі түсті
№
48
15.09.06
Кассадан ағымдағы шотына ақша 100000
түсті
№
48
15.09.06
ЖШС
“Макпал”
фирмасынан 1900
ксрокс үшін ақшалай төлемі түсті
№
49
16.09.06
Есп айырысу шотынан
жабдықтаушыларға аударылды
тауар үшін
№49 16.09.06
42000
ЖШС “Әділ” фирмасына жалға алу 25000
үшін төлемі аударылды
16
5
6
2.5 кестенің жалғасы
1
2
3
4
№
49
16.09.06
Аудару үшін банктегі комиссиясы
350
№
50
20.09.06
Есеп айырысу шотынан көлік
салығы үшін №42,43 төлем
тапсырма бойынша төлемі
аударылды
15000
№
50
20.09.06
Аудару үшін банктегі комиссиясы
319
№
50
20.09.06
ЖШС “ Бота” фирмасынан осы 10000
айда қызметті сатып алынған үшін
ақшалай төлемі түсті
№
51
21.09.06
ЖШС
«Мир»
фирмасынан 58000
телефон-факс үшін төлемі түсті
№
51
27.09.06
Кассаға есеп айырысу шотынан 57630
ақша түсті
№
51
27.09. 06 Ақша аудару
комиссиясы
№
52
29.09. 06 ЖШС
«Мир»
фирмасынан 600
телефон-факс үшін төлемі түсті
№
52
29.09.06
үшін
банктегі 200
ЖШС «Аксункар» фирмасынан 22350
сатып алынған тауар үшін ақша
түсті
17
5
6
3 Бөлім Сатып алушылармен және тапсырушылармен есеп
айырысу есебі
3.1 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) сатып алушылармен есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру.
Есеп орындау үшін берілгені
Қысқа мерзімдегі және ұзақ мерзімдегі сатып алушының
дебиторлық қарыздарының есебінің қозғалысы 1210 «қысқа
мерзімдегі сатып алушынын дебиторлық қарыздары», 2110 « ұзақ
мерзімдегі сатып алушынын дебиторлық қарыздары» шоттары
арқылы жүргізіледі. Бұл шот активтік. Дебит және кредит бойынша
кесте 3.1 бойынша көрсетіледі.
Кесте 3.1 – Қысқа мерзімдегі және ұзақ мерзімдегі сатып алушынын
дебиторлық қарыздарының есебінің қозғалысы
Дебит бойынша
Кредит бойынша
Есептік кезеңі бойынша бастапқы
қалдық
Сатып алушыға шот-фактурасы Сатып
алушыдан
және
көрсетілген кезде:
тапсырушылардан төлем түскен
кезде:
– негізгі шаруашылығынан табыс – ағымдағы шотына;
сомасына;
– валюталық шотына;
– қосылған құн салығы сомасына;
– ағымдағы шотына аударған
– негізгі құралдарды сатылғанңан
сомасына;
табыс сомасына;
– кассаға;
– материалдық активтерді сатылғанңан – өзара байланыс есеп айырысу
табыс сомасына;
сомасына.
– бағалы қағаздарды сатылғанңан
табыс сомасына;
– басқа шаруашылығынан табыс
сомасына;
Есептік кезеңі бойынша соңғы
қалдық
18
Кесте 3.2 – сатып алушылармен есеп
шаруашылық операцияларының мазмұны
айырысу
Шаруашылық операцияларының
мазмұны
шотындағы
Сома
ДТ
КТ
Сатып алушыларға жеткізілген тауар үшін шотфактурасы берілген:
- келесім шарт сомасына
35000
- қосылған құн салығы сомасына
?
Сатып алушыларға жеткізілген материалдық емес
активтер үшін шот-фактурасы берілген:
- келесім шарт сомасына
90000
- қосылған құн салығы сомасына
?
Сатып алушыларға жеткізілген негізгі құралдар
үшін шот-фактурасы берілген:
- келесім шарт сомасына
7000
- қосылған құн салығы сомасына
?
Сатып алушыларға жеткізілген бағалы қағаздар
үшін шот-фактурасы берілген:
- келесім шарт сомасына
45200
- қосылған құн салығы сомасына
Сатып алушылар ақшалай төлеген кезде сатып
алынған тауар үшін (кассаға)
35000
Сатып алушылар ақшасыз төлеген кезде сатып
алынған тауар үшін (есеп айырысу шотына)
100000
3.2 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) сатып алушылармен есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру;
2) берілген мәлеметтер бойынша шот – фактурасын толтыру;
3) сатып алушыларға жазып алынған шот – фактурасы бойынша
шаруашылық операцияның мазмұнды толтыру.
19
Есеп орындау үшін берілгені
Кесте 3.3 – шот – фактурасын толтыру үшін мәлеметтері
«Жансая»
дана
Телефон
РНН
Мекен
-жайы
саны
Сатып өлші Тауар
алушыл м
ар
бірліг
і
3
Есеп
айырысу
шотынын
нөмері мен
банкі
600521560235 Алматы № 0054689
“Халық банкі”
«Макпал»
дана
Ксерокс
2
120450120230 Астана
№ 0213545
«Артур»
дана
Ксерокс
1
450124566546 Актау
№ 2356154
«Бота»
дана
Ксерокс
2
125452582125 Павлода № 2154251
р
дана
Ксерокс
1
450215623458 Астана
«Аксункар» дана
Ксерокс
1
145236584575 Алматы № 4523651
«Тоғжан»
Кесте 3.4 – сатып алушылармен есеп
шаруашылық операцияларының мазмұны
Шот- күні
факт
ура
1
2
Шаруашылық
мазмұны
№ 2458256
айырысу
шотындағы
операцияларының Сома
3
4
№4
01.09.06 ЖШС
“Жансая”
фирмасына
телефон – факс үшін шот –
фактурасы көрсетілді
43678
№4
01.09.06 Қосылған құн салығы сомасына
?
№5
02.09.06 ЖШС “макпал” фирмасына ксерокс
үшін шот – фактурасы көрсетілді
20522
№5
02.09.06 Қосылған құн салығы сомасына
20
Д
Т К
Т
5
6
3.4 кестенің жалғасы
1
2
3
4
36392
№6
04.09.06
ЖШС
“Артур”
фирмасына
ксерокс үшін шот – фактурасы
көрсетілді
№6
04.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№7
05.09.06
ЖШС “Бота” фирмасына ксерокс
үшін шот – фактурасы көрсетілді
№7
05.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№8
05.09.06
ЖШС
“Тоғжан”
фирмасына
ксерокс үшін шот – фактурасы
көрсетілді
6927
№8
05.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
?
№9
05.09.06
ЖШС “Аксункар” фирмасына
ксерокс үшін шот – фактурасы
көрсетілді
8696
№9
05.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 10 06.09.06
ЖШС “Мир” фирмасына ксерокс
үшін шот – фактурасы көрсетілді
№ 10 06.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 11 07.09.06
ЖШС “Тоғжан” фирмасына тауар
үшін шот – фактурасы көрсетілді
№ 11 07.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 12 07.09.06
ЖШС “Аксункар” фирмасына
қызмет сатып алынған үшін шот –
фактурасы көрсетілді
№ 12 07.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 13 08.09.06
ЖШС
“Бота”
фирмасына
копьютер үшін шот – фактурасы
көрсетілді
№ 13 08.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 14 09.09.06
ЖШС
“Тоғжан”
фирмасына
сканер үшін шот – фактурасы
көрсетілді
21
91000
45821
12541
45231
45200
45620
5
6
3.4 кестенің жалғасы
1
2
3
№ 14 09.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 15 10.09.06
ЖШС “Аксункар” фирмасына
сканер үшін шот – фактурасы
көрсетілді
№ 15 10.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 16 08.09.06
ЖШС
“Акку”
фирмасына
копьютер үшін шот – фактурасы
көрсетілді
№ 16 08.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 14 09.09.06
ЖШС “ Жасулан” фирмасына
сканер үшін шот – фактурасы
көрсетілді
№ 14 09.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
№ 15 10.09.06
ЖШС “Аида” фирмасына сканер
үшін шот – фактурасы көрсетілді
№ 15 10.09.06
Қосылған құн салығы сомасына
22
4
45782
45821
45632
45231
5
6
4 Бөлім Жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп
айырысу есебі
4.1 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) жабдықтаушылармен есеп айырысу шотындағы шаруашылық
операциялары бойынша корреспонденттік шот құрастыру.
Есеп орындау үшін берілгені
Қысқа мерзімдегі және ұзақ мерзімдегі жабдықтаушылармен
және мердігерлермен кредиторлық қарыздарының есебінің қозғалысы
3310 «қысқа мерзімдегі жабдықтаушылармен және мердігерлермен
кредиторлық
қарыздары»,
3110
«
ұзақ
мерзімдегі
жабдықтаушылармен және мердігерлермен кредиторлық қарыздары»
шоттары арқылы жүргізіледі. Бұл шоттар пассивтік. Дебит және
кредит бойынша кесте 4.1 бойынша көрсетіледі.
Кесте 4.1 – Қысқа мерзімдегі және ұзақ мерзімдегі сатып алушынын
дебиторлық қарыздарының есебінің қозғалысы
Дебит бойынша
Кредит бойынша
Есептік
кезеңі
бастапқы қалдық
Жабдықтаушыларға төленген Акцептелген
кезде:
фактуралары:
– негізгі шаруашылығынан табыс
сомасына;
– қосылған құн салығы сомасына;
– негізгі құралдарды сатылғаннан
табыс сомасына;
– материалдық активтерді сатылғаннан
табыс сомасына;
– бағалы қағаздарды сатылғаннан
табыс сомасына;
– басқа шаруашылығынан табыс
сомасына.
–
–
–
–
–
–
бойынша
шот-
сатып алынған негізгі құралдар
және материалдық емес активтер;
сатып алынған шикізаттпен
материалдар, отын, тауарлар,
босалқы бөлшектер, басқа
материалдары,;
болашақта сатуға арналған сатып
алынған тауарлар;
сатып алынған бағалы қағаздар;
сатып алынған қызмет;
зачетқа еңгізілген қосылған құн
салығы .
Есептік кезеңі бойынша соңғы
қалдық
23
Кесте 4.2 – Жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысу
шотындағы шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операцияларының
мазмұны
Сома
1
2
ДТ
3
КТ
4
Жабдықтаушылардан тауарлар түсті:
- сатып алынған сомасына
35000
- қосылған құн салығы сомасы зачетқа еңгізілген
?
Жабдықтаушылар қызмет жасаған кезде:
- қызмет көрсеткен сомасына
45023
- қосылған құн салығы сомасы зачетқа еңгізілген
?
Жабдықтаушыларға тауарларды қайтарылған
кезде:
- сатып алынған сомасына
7000
- қосылған құн салығы сомасы активтерді
қайтарылған кезде
?
Дебиторлық қарыздары бойынша кредиторлық
қарыздардан арылу
12540
Берілген аванс бойынша кредиторлық
қарыздардан арылу
4520
Арнайы банктегі ақша қаражаттары бойынша
кредиторлық қарыздардан арылу
1254
Кассадағы және есеп айырысу шотындағы ақша
қаражаттары бойынша қарыздардан арылу
3500
4.2 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) берілген мәлеметтер бойынша шот – фактурасын толтыру;
2) жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысу
бойынша № кесте 4.4 арқылы тіркеу журналын толтыру;
24
3) жабдықтаушылармен есеп айырысу шотындағы шот –
фактурасы бойынша № кесте 4.5 арқылы шаруашылық операцияның
журналын толтыру;
4) шаруашылық операцияның корреспонденттік шот бойынша
жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысуына
арналған журналын толтыру.
Есеп орындау үшін берілгені
1
2
Сома Тауар
(ҚҚС
сомас
ыз)
3
РНН
саны
Жабды
қтауш
ылар
өлшім бірлігі
Кесте 4.3 – шот – фактурасын толтыру үшін мәлеметтері
4
5
Мекен - Есеп
жайы
айырысу
шотыны
н нөмері
мен
банкі
6
7
8
27391
Картридж 5
“Мини”
60052156
0235
Алматы
№
0054689
“Халық
банкі”
16826
Картридж 3
“Мини
Плюс”
60052156
0235
Алматы
№
0054689
“Халық
банкі”
«Жансая дана 12174
Картридж 2
“Миди”
60052156
0235
Алматы
№
0054689
“Халық
банкі”
21739
Шикізат
пен
материалд
ар“Тонер”
60052156
0235
Алматы
№
0054689
“Халық
банкі”
13043
Элетро
шикізаттар
12045012
0230
Астана
№
0213545
«Жансая дана
№15
10.09. 07
«Жансая дана
№15
10.09. 07
№15
10.09. 07
«Жансая
№15
10.09. 07
«Макпал
№ 21
12.09. 07
25
4.3 кестенің жалғасы
1
«Артур
2
3
дана 80871
№6
07.09.07
«Артур
дана 168520
Ксерокс
Ксерокс
дана 96296 Ксерокс
№6
7
8
3
45012456
6546
Актау
№
2356154
5
450124 Актау
566546
№
2356154
2
450124 Актау
566546
№
2356154
“Мини
Плюс”
07.09.07
6
5
“Мини”
№6
«Артур
4
“Миди ”
07.09.07
ЖШС
Телеком
№ 2356
31.09.07
ЖШС
Актив
№ 1569
12000 Байланыс
қызметі
үшін
1254525Павлодар №
82125
2154251
7500 Байланыс
қызметі
үшін
125486 Павлодар №
2112556
592456
31.09 .07
Тоғжан
№ 356
31.09.07
литр 24000 Бензин
үшін
450215 Астана
62
3458
№
2458256
Кәсіпор
ының
атауы
26
сома
№ Күні Құжатт
ың
нөмері
негізі
Кесте 4.4 – жабдықтаушылармен және мердігерлермен есеп айырысу
бойынша тіркеу журналы
ҚҚ
С
14
%
Сомасы Төлем
ҚҚС
бойынш
сомасыме а тіркеу
н
Кесте 4.5 – шаруашылық операцияның журналы
күні
Шаруашылық
мазмұны
операцияның сома Корреспонден
ттік шоттары
дебит кредит
27
5 Бөлім Еңбек ақы есеп айырысу бойынша есебі
5.1 Есеп
Тапсырма
Берілген келесі мәліметтер бойынша тапсырмаларды орында:
1) Әр түрлі еңбек ақы бойынша еңбек ақы есептеу;
2) Мерзімді еңбек ақы есептеу;
3) Кесімді еңбек ақы есептеу.
Есеп орындау үшін берілгені
1 Мерзімді еңбек ақы төлеу жүйесін есептеу
Кәсіпорында 200 адам жұмыс істейді, оның 150-і жұмысшы, 50-і
қызметкер, Кәсіпорынның қырықтай еңбеккері мерзімді белгіленген
айлықпен жұмыс істеген:
– Он адам – 9 – шы разрядпен;
– Он бес адам –12-шы разрядпен;
– Бес адам – 14 шы разрядпен;
– Бес адам – 18 шы разрядпен;
– Үш адам – 19 шы разрядпен;
– Екі адам – 21 шы разрядпен жұмыс істеген.
Айлық жалақысын есептеу үшін әртүрлі разрядтар бойынша
мына формуланы пайдаланады:
– Айында толық күн жұмыс істеген (21 күн):
– Айлық жалақысы «окдад» – Ұйымның 1 разрядқа белгіленген
мөлшермесі * Тарифтік коэффициенттің 1 разрядқа қатынасы «
Бірынғай тарифтік сеткасының разрядына сәйкес»* адамнын саны
Айында толық емес күн жұмыс істеген:
– Айлық жалақысы «окдад» – (Ұйымның 1 разрядқа белгіленген
мөлшермесі * Тарифтік коэффициенттің 1 разрядқа қатынасы
«
Бірынғай тарифтік сеткасының разрядына сәйкес») / 21 * Нақты
жұмыс істеген күні* адамнын саны.
1– ші разрядтың мөлшермесін ұжымдық келесім – шартта 15000
теңге мөлшерінде бекіткен. Кәсіпорынның жұмыс тәртібі бойынша
аптаның бес күнін жұмыс күні етіп белгіленген « ағымды айда 21 күн
жұмыс күні болған». Кәсіпорынның 14 – ші разряды бар үш маманы
ағымдағы айда 18 – ақ күн жұмыс істеген.
Ағымдағы айдағы еңбеккелердің жалақысын есептеу:
9 – шы разрядтағы мамандардың жалақысы – 15000*1,78*10 =
267000 теңге.
28
Мерзімді еңбек ақы нысаны кезінде, еңбеккелерге есептелген
жалақысынынң жиыны = ?
2 Кесімді еңбек ақыны есептеу
Сату бөлімінің он жұмыскеріне келесі еңбек ақы белгіленген:
100 тауар бірлігінее 1000 теңгеден және одан әрі сатылатын 100 тауар
бірлігіне 200 теңгеден төленетін бес жүмыскері 230 тауар бірлігін, үш
жұмыскері – 190 тауар бірлігін және екі жұмыскері – 160 тауар
бірлігін сатқан.
Шешім:
–230 тауар бірлігін сатқан еңбеккелердің жалақысы = (1000 +
(230 –100)*200)*5 = 135000 теңге.
Тауар сатумен айналысқан еібеккелердің жалақысының жиыны
анықтау.
3 Тікелей кесімді төлем ақысының жүйесі
Негізгі өндіріс цехында жұмыс істейтін еңбеккерлерге (100
адам) тікелей кесімді төлем ақысы бойынша әрбір әзірленген 100 өнім
бірлігіне 850 теңгеден жалақы есептелген. Әзірлеген өнім бірлігінің
есебі әрбір еңбеккер бойынша жеке жүргізілген және солардың
әрқайсына жеке жалақы есептелген.
Мысалы: Ағымдағы айда еңбеккерлер 300000 өнім бірлігін
әзерлеген, олардың жалпы жалақысы: « 300000/100*850 = 2550000
теңге құрраған.»
Ағымдағы айда еңбеккерлер 580560 өнім бірлігін әзерлеген,
олардың жалпы жалақысың есептеу.
4 Аккорды төлем жүйесі
Жөндеу цехында жұмыс істейтіндерге аккорды төлем жүйесі
бойынша еңбек ақы төленген. Негізгі өндіріс цехының жалпы
жалақысы 300000 теңге құраған, жөндеуді орындауға жұмсалған
уақыты 140 адам/сағатты болғанғ оның ішінде: 40 адам/ сағаты – екі
ағаш ұстасына; 30 адам / сағаты – бес дәнекерлеушіге, 10 адам/ сағаты
– үш энергетике; 50 адам / сағаты жиырма бес сылақшы майлаушыға;
10 адам/ сағаты – бес слесарьға кеткен. Топтпғы жұмысшылардың
әрқайсысы бірдей жұмыс ұақытын жұмсаған деп шартты түрде
аламыз.
Жалақысы = Жалпы жалақысы / жөндеуді орындауға жұмсалған
уақыты -«адам/сағаты»* Топтағы жұмысшылардың жұмыс уақыты
«адам/сағаты»
5 Бөлім Қосымша тапсырмалары
29
5.1 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
мазмұны
бойынша
Кесте 5.1– шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Сома
Кассаға саылған тауар үшін дебиторлық
қарыздары түсті
Ағымдағы шотынан кассаға ақша түсті
Жумыскерлерге кассадан есеп сомасы берілді
Жұмыскерлердің ұсталынбаған аванс түсті
Кассадан жұмыскерлерге еңбекақы берілді
Кассаға қысқа мерзімді банктегі несие түсті
Қызмет жасаған үшін қысқа мерзімді аванс
берілді
Кассаға ұзақмерзімді аванс түсті
8000
5.2 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
Дт
Кт
16000
5000
4000
7300
4300
1000
3800
мазмұны
бойынша
Кесте 5.2 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Сома
Дт Кт
Ағымдағы шотына сатылған тауар үшін 8000
дебиторлық қарыздары түсті
Ағымдағы шотына кассадан ақша түсті
16000
Кассаға жумыскерлерге еңбекақы төлеу үшін 5000
кассаға ақша аударылды
Қысқа мерзімді аванс ағымдағы шотына түскен 4000
кезде
Кассадан жұмыскерлерге еңбекақы берілді
7300
Кассаға қысқа мерзімді банктегі несие түсті
4300
Қызмет жасаған үшін қысқа мерзімді аванс 1000
берілді
Кассаға ұзақмерзімді аванс түсті
3800
5.3 Жумыскерлермен басқа да тулғалардың борышына
корреспонденциясың шот қурастыру
30
Кесте 5.3 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны Сумма
Жумыскерлермен іс сапарға бару үшін есеп
ақшалары кассадан алынды
Жумыскерлердің есеп ақшалары әкімшілік
шығындарына жатқызылды
Жумыскерлер есеп берудің ақшасына сатып
алды:
– кеңес тауары
– тауар
– шикізат
– босалқы болшектер
– қосылған құн салығы сомасына
Жұмыскерлер ұсталынбаған ақшаларды
қайтарылған кезде
5.4 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
Дт
Кт
45870
45870
12300
15000
4580
2500
?
?
мазмұны
бойынша
Кесте 5.4 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Дт
Кт
Қысқамерзімді аванс шетел валютамен шетелдік
валютасының кассасына түсті.
Кассадан қысқамерзімді заем тенгемен берілді.
Кассадан еңбекақы төленген кезде
Есептелген
пайыздар
бойынша
қарыздары
аударылды.
Көлік салығы есептелген кезде
Ағымдағы шотынан көлік салығы аударылды
5.5 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
31
мазмұны
бойынша
Кесте 5.5 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық
операциясының Сумма
мазмұны
Корпоративтік салығы есептелген кезде
Жеке табыс салығы есептелген кезде
Ағымдағы
шотынан
корпоративтік
салығы төленген кезде
Ағымдағы шотынан жекетабыс салығы
төленген кезде
Әлеуметтік салығы есептелген кезде
Ағымдағы шотынан әлеуметтік салығы
төленген кезде
5.6 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
Дт
мазмұны
Кт
бойынша
Кесте 5.6 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Дт
Кт
Еңбекақы есептеленді:
– негізгі өндіріс жұмыскерлеріне;
– сатушыларға және басқа жұмыскерлерге, өнім сату
мен айналысатындар;
– әкімшілік-техникалык персоналға;
– материалдарды жеткізетін жұмыскерлерге тису –
түсіру жұмыстарын қоса
Еңбекақыдан ұсталымдар ұсталымды:
– зейнетақы қорларына;
– жеке тұлғалардан жеке табыс салық
Әлеуметтік салық алынды:
– көмекші өндіріс жұмыскерлерінең;
– жалпы өндірістік жұмыскерлерінең;
– әкімшілік – басқармалық персоналдардан
5.7 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
32
мазмұны
бойынша
Кесте 5.7 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясы
Сумма
Кассаға қысқамерзімді банктегі несие түсті
Банктегі несие бойынша жабдықтаушыларға
қарыздары төленді
Банктегі несие бойынша:
– тауарлады
– шикізаттарды сатып алды
– қосылған құн салығы сомасына
Декларация бойынша жер салығы есептелінді
Декларация бойынша көлік салығы есептелінді
Декларация бойынша мүлік салығы есептелінді
Кассадан есептелген жер салығы бюджетке
аударылды
196000
39600
5.8 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
Дт Кт
11800
5960
?
5529
2789
2279
?
мазмұны
бойынша
Кесте 5.8 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Дт
Кт
Еңбекақы есептелген кезде
Еңбек ақыдан алиментері ұсталынды
Еңбекақыдан жеке табыс салығы ұсталынды
Еңбек ақыдан зейнетақы қорына ұсталынды
Кассадан еңбек ақы берілген кезде
Еңбекақыдан есеп берудін сомасы ұсталынды
5.9 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
33
мазмұны
бойынша
Кесте 5.9 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Сома
Сатып алушылардан сатып алынған тауар үшін
ақшалар шетел валютасымен кассаға түсткен
кезде
ЖШС “Мир” фирмасына кассадағы валюта
шотынан
қызметжасаған
үшін
ақша
қаражаттарын кассадан аударылды
ЖШС “Мирас” фирмасына кассадағы валюта
шотынан тауарлар үшін ақша қаражаттары
аударылды
Жұмыскерлерден ұсталынбаған аванс валюта
түрінде кассаға шетел валютасымен түсті
Кассадан есеп сомасы іс сапарға бару үшін
валюта түрінде берілді
Жолдағы валюта ақша қаражаттары кассаға
түсті
20000
5.10 Шаруашылық операциялар
коррепонденттік шоттарың құрастыру
Дт Кт
1900
1692
1392
4180
4000
мазмұны
бойынша
Кесте 5.10 – шаруашылық операцияларының мазмұны
Шаруашылық операциясының мазмұны
Сома
Дт
Кт
1
2
Іс сапар шығындарына кассадан есептесу 45870
берілді
Іс сапар шығындары бойынша әкімшілік 45600
шығындар есептен шығарылды
Іс сапарға байланысты тұлғалардың қарыздары 270
кассаға енгізілді
3
4
3
4
5.10 кестенің жалғасы
1
2
34
Есеп беру тұлғаларымен алынды
– кеңсе тауарлары
– тауарлар
– шикізат
– запастың бөлімшелері
– ҚҚС
Есептесу тұлғаларының еңбек ақынан борышы
ұсталынды
1230
1500
4580
2500
5.11 Өнімнің өзіндік құнын анықтау
Картоп өсіру шығулданатын шаруашылығы. Шығындары
2154352 теңге құрастырылды:
– Стандарт картоп 1000 ц, аудару коэффициенті 1,1;
– стандарт емес картоп 600 ц, аудару коэффициенті 0,8;
– жемшептік картоп 250 ц, аудару коэффициенті 0,4.
5.12 Берілгені бойынша аванс есебін толтыру және
корреспонденттік шот анықтау
№ 316 Аванс есебіне берілген мәліметтер, аванс есебі
Герасимовқа В.К. фирмасының бас инжинерға келесі құжаттар
жатқызылған:
– іс сапары бойынша № 16 іс сапарының құжаты. Астана
қаласындағы АО “Роза” келесім шарт жасау мақсатымен бару үшін.
Келесім-шартында келесі ақпараттары берілген:
– 6.01.07.Павлодар қаласынан шығуы.
– 7.01.07 Астана қаласына келуі.
– 12.01.07 Астана қаласынан шығуы.
– 12.01.07 Павлодар қаласына келуі.
– Ж/Д билеті Павлодар-Астана – 6930 теңге тұрады.
– Төсек орыны 263 теңге.
– Қонақ үйінде тұру үшін шоты 7.01. – ден бастап 11.01. – ке
дейін – 910 теңге бір түн үшін.
– Авиа билеті Астана – Павлодар –13181 теңге.
– Басқа шағыстар – 2630 теңге.
Бухгалтериямен Герасимовқа іс сапарға бару үшін 26700 теңге
берілген.
Есеп беруге тиісті тұлғалары бойынша барлық шаруашылық
операцияларды шоттарда көрсету және аванс есебің толтыру.
5. 13 Жылдық және ай сайынғы амортизация камулятивтік
әдіс бойынша есептеу
35
Жүк автокөлігінің бастапқы құны 250000 тенге. Жыл мерзімі
өткеннен кейін оның жойылу құны 10 000 тенге тең болады.
5. 14 Жылдық және ай сайынғы амортизация орташа
өлшенген әдіс бойынша есептеу
Жүк автокөлігінің бастапқы құны 250000 тенге7 жыл мерзімі
өткеннен кейін оның жойылу құны 10 000 тенге тең болады.
5. 15 ААҚ “Прима” кәсіпорын бойынша жұмыскерлердің
еңбек ақыдан жеке табыс ұстау
кесте 5.11 – берелгені
Аты –жөні Еңбек
ақы
Сыйақы
%
Жеке табыс
салығы
?
25
Зейнет ақы
қоры
10
%
10
Каримов
Р.Н.
Акимова Л.
О.
Жакипов П.
Р.
45000
42000
20
10
?
35000
15
10
?
Әдебиеттер
36
?
1 Нидлз Б., Андерсон Х., Колдуэлл Д. Бухгалтерлік есебінің
ерекшелері. – М. : Қаржы және статистика, 2005. – 496 б.
2 Родостовец В.К. Кәсіпорындағы бухгалтерлік есеп. – Алматы :
Қазақстан – аудит орталығы, 2003. – 452 б.
3 Сейдахметова К.К. Бухгалтерлік есеп. – Алматы : Қазақстан
аудит орталығы, 2006. – 452 б.
4 Рахимжанова Г., Бойцун О., Карпачев А. Бухгалтерлік есеп.
Алматы : аудит орталығы, 2007. – 238 б.
Мазмұны
37
Түсінік хат……………………………………………………….. 3
1 Бөлім Кассадағы қолма қол ақша қаражаттарының есебі……. 4
2 Бөлім Банктегі есеп айырысу шотындағы есебі………………11
3 Бөлім Сатып алушылармен есеп айырысу есебі …………….18
4 Бөлім Жабдықтаушылармен есеп айырысу есебі…………...23
5 Бөлім Еңбек ақы бойынша есеп айырысу есебі ……………...28
6 Бөлім Қосымша тапсырмалар………………………………….30
Әдебиеттер………………………………………………………37
38
Документ
Категория
Без категории
Просмотров
16
Размер файла
551 Кб
Теги
meirhanova, buhgalterlik, esep, 684, teoriyasi
1/--страниц
Пожаловаться на содержимое документа